Cykl Recenzenta Marcina: UBÓSTWIANA ÓSEMKA.

Witam was serdecznie. Jakiś czas temu przedstawiałem ranking najlepszych piosenek, które wykorzystywały melodie muzyki klasycznej. Teraz przedstawiam ranking ośmiu najlepszych PIOSENEK WYKORZYSTUJĄCYCH STARE, LUDOWE MELODIE. Bez zbędnych formalności, bierzemy się do dzieła. Zaczynamy.

8, Nathan Evans, „Wellerman (220 Kid X Billen Ted Mix)” [oparta na melodii z XIX w.]

Zaczynamy od świeżej pozycji na tej liście, czyli od przeboju Nathana Evansa „Wellerman (220 Kid X Billen Ted Mix)”. Tegoroczny przebój lata został oparty na XIX-wiecznej shancie. Nie wiecie, co to shanty? Już wyjaśniam. Shanty to po prostu marynarskie pieśni sprzed 200-300 lat. Jeśli kojarzycie z dzieciństwa słynne „Piętnastu chłopa na umrzyka skrzyni” R. L. Stevensona (nawiązujące do shantów), to powinniście już kojarzyć o jaki typ muzyki chodzi. Dodam, że hit Evansa nie jest jedyną tegoroczną piosenką opartą na shantach (inny to „Early in the morning” Shaggy`ego oparty na shancie „Drunken Sailor”, też z XIX wieku).

omawiany otwór: https://www.youtube.com/watch?v=M26V1IWAP-E

melodia, na której się opiera: https://www.youtube.com/watch?v=RFRGN3mC2Ww

Czy potraficie wyobrazić sobie starą, irlandzką melodię w wykonaniu Metaliki? Cóż, fanom grupy za pewne trudno byłoby wyobrazić sobie heavymetalowców brzdąkających na banjo. A mimo to w ich dorobku znalazła się piosenka inspirowana irlandzką melodią z XVII wieku.

7, Metallica, „Whiskey in the Jar” [oparta na irlandzkiej melodii z poł. XVII w.]

„Whiskey in the Jar” to bez wątpienia jeden z najmocniejszych hitów w dorobku zespołu. Grupa sprytnie zinterpretowała starą irlandzką melodię jako jako utwór o imprezowaniu, choć po prawdzie tekst opowiadał o rozbójniku zdradzanym przez własną żonę. Po oryginalne „Whiskey in the Jar” sięgało wcześniej również wielu innych wykonawców. Bez wątpienia najbardziej znane wykonanie należy do irlandzkiej, folkowej grupy The Dubliners, która świetnie oddała irlandzki klimat pieśni. Co ja poradzę, że większą popularnością cieszy się aranżacja Metaliki? Chłopaki po prostu dali czadu i to bez gry na banjo.

omawiany otwór: https://www.youtube.com/watch?v=wsrvmNtWU4E

melodia, na której się opiera: https://www.youtube.com/watch?v=PMt3wK-rABg

Niektóre folkowe pieśni opowiadają o na wpół legendarnych postaciach. Świetnie pokazuje to inna irlandzka pieśń, „Molly Malone”. Wśród wielu interpretatorów najładniej wypadła Sinead o`Connor.

6, Sinead o`Connor, „Molly Malone” [oparta na melodii „Molly Malone” z 1876 r.]

Kim była Molly Malone, o to trwają do dziś spory. Według legendy za dnia sprzedawała małże, w nocy zarabiała jako prostytutka. Zmarła na gruźlicę, a jej duch rzekomo do dziś włóczy się po ulicach Dublina. Tak przynajmniej głosi legenda i oparta na niej irlandzka pieśń z drugiej połowy XIX wieku. Poświęconą jej utwór interpretowało wielu. Najlepiej udało się to Sinead o`Connor, która interpretowanie starych utworów ma wypracowane do perfekcji (cover „Nothing Compaires 2 U” z repertuaru Prince`a). W jej wersji pieśń o nieszczęśliwej kupce nabiera dodatkowego dramatyzmu i jeszcze bardziej ściska za gardło.

omawiany otwór: https://www.youtube.com/watch?v=3ouqhCtIh2g

melodia, na której się opiera: https://www.youtube.com/watch?v=ruNdU6bGE5E

Skoro mowa o piosenkach opartych na irlandzkich melodiach, na liście nie mogło zabraknąć zespołu Clannad. Z bogatego repertuaru zespołu wybrałem piosenkę „Buachaill Ón Eirne”.

5, Clannad, „Buachaill Ón Eirne” [oparta na melodii z 1800 r.]

Członkowie Clannad jak nikt inni perfekcyjnie nawiązują do muzyki irlandzkiej (wystarczy posłuchać ścieżki dźwiękowej serialu o Robin Hoodzie z lat 80). Omawiany w tym punkcie utwór jest jednak wyjątkowy, gdyż grupa Clannad wyjątkowo nawiązała do angielskiej (nie irlandzkiej) melodii. Pieśń „Buachaill Ón Eirne”, którą inspirowali się irlandzcy muzycy, powstała w 1800 roku, a jej tytuł oznacza „Pasterz z Eirne”. Jak łatwo się domyślić, autor jest anonimowy. Choć Clannad po wydaniu tej płyty ostatecznie zerwał z folklorem, na albumie wciąż słychać echa tradycyjnej melodii. „Buachaill Ón Eirne” dobitnie to pokazuje.

omawiany otwór: https://www.youtube.com/watch?v=IaY3X1FpUcU

melodia, na której się opiera: https://www.youtube.com/watch?v=0vi681CYiTQ

Przeważnie muzycy inspirują się melodiami sprzed kilkuset lat. Simon and Garfunkel nie musieli sięgać po repertuar z XIX albo XVII wieku. Wybrali melodię z początku XX wieku.

4, Simon and Garfunkel, „El Condor Passa” [oparta na melodii z 1913 r.]

„El Condor Passa” to peruwiańska ballada skomponowana w 1913 roku. Choć przeważnie tak stare, folkowe melodie pozostają anonimowe, tu nazwisko kompozytora jest nam znane. Muzykę napisał Daniel Alomia Romez. Utwór stał się tak popularny, że jego tytuł posłużył za tytuł musicalu. Jednak prawdziwą drugą młodość „El Condor Passa” zyskało dzięki piosence Simona and Garfunkela. Panowie po prostu przetłumaczyli tekst peruwiańskiej ballady na angielski. Dzięki oryginalnej melodii, udało im się również zachować peruwiański klimat. Słuchając ich przeboju aż chciałoby się polecieć do Peru. Na skrzydłach kondora.

omawiany otwór: https://www.youtube.com/watch?v=i6d3yVq1Xtw

melodia, na której się opiera: https://www.youtube.com/watch?v=M_gSydN_BYM

Podium otwiera osoba, która najbardziej kojarzona jest z folklorem we współczesnej muzyce rozrywkowej. Mowa, oczywiście, o Bobie Dylanie.

3, Bob Dylan, „Pretty Peggy-O” [oparta na melodii anonimowej angielskiej ballady]

Już na początku kariery Bob Dylan sięgnął po stary, folklorystyczny utwór. Chodzi o „Pretty Peggy-O”, utwór inspirowany pieśnią wywodzącą się z tzw. ballad brukowych. Bardzo szybko jednak stała się bardzo popularna w Szkocji jako „Bonnie Lass of Fyvie-O”. Przeniesiona do USA, także tam zyskała popularność i przy okazji wiele wersji (jedną z nich wykonał właśnie Bob Dylan). Utwór opowiada o młodej kobiety, która traci ukochanego, który zginął w bitwie. Być może właśnie ten antywojenny resentyment piosenki przyciągnął do niej tylu wykonawców. A wiadomo, jakim pacyfistą był Bob Dylan.

omawiany otwór: https://www.youtube.com/watch?v=nxx57UlC2Fc

melodia, na której się opiera: https://www.youtube.com/watch?v=4RvAD2ZwcJA

Oryginalnym pomysłem jest wpleść we współczesną muzę staroświecką melodię. Sztuka ta udała się włoskiemu DJ-owi Mauro Picotto w utworze „Komodo”.

2, Mauro Picotto, „Komodo” [oparta na anonimowej melodii „Rorogwela”]

„Komodo” było jednym z największych hitów lat 90. Za pewne żadna dyskoteka nie mogła się obyć bez tego utworu i dźwięków Mauro Picotto. Jako ciekawostkę dodam, że włoski DJ nie ograniczył się do dance`owego pląsania. Mniej więcej w połowie piosenki rozbrzmiewa melodia stylizowana na afrykańską nutę. Pozornie to nawiązanie do utworu „Sweet Lullaby” grupy Deep Forest. Historia tego utworu jest jednak dłuższa, bo pochodzi od starej kołysanki nagranej przez etnomuzykologa, Hugo Zempa w 1970 r. Kołysanka „Rorogwela” to kolejny anonimowy utwór, ale można przyjąć, że musiała powstać ładnych parę wieków temu.

omawiany otwór: https://www.youtube.com/watch?v=pn73q9l3ILw

melodia, na której się opiera: https://www.youtube.com/watch?v=eGjgLrWbIfQ

Najsłynniejsza piosenka oparta na starszej melodii była nagrywana przez wielu piosenkarzy, ale popularność zyskała dzięki grupie The Animals. Zwycięzcą jest „House of the Rising Sun”.

1, The Animals, „House of the Rising Sun” [oparta na melodii „Little Matty Groves” z 1630 r.]

Kto był autorem „House of the Rising Sun” (pierwotnie nazywane po prostu „Rising Sun”), to pozostaje zagadką. Wiadomo jednak, że utwór opiera się na melodii „Little Mattu Groves” pochodzącej z XVII wieku. „House of the Rising Sun” stało się megahitem, które doczekało się niezliczonej liczby wykonań. Po piosenkę sięgnął nawet wspomniany w rankingu Bob Dylan (uprzedzam tylko, ten folkowy cover wyjątkowo mu nie wyszedł, nawet melorecytacja, z jakiej jej znany, nic nie pomaga…). Prawdziwą popularność przyniosła utworowi jednak interpretacja The Animals i to ona jest regularnie puszczana w stacjach radiowych.

omawiany otwór: https://www.youtube.com/watch?v=4-43lLKaqBQ

melodia, na której się opiera: https://www.youtube.com/watch?v=mBD81tjtRXY

To był mój ranking najlepszych piosenek wykorzystujących stare, folkowe, lub ludowe, melodie. Które przykłady przychodzą wam do głowy. Piszcie je w komentarzach, a my widzimy się za tydzień z nowym rankingiem. Cześć.